De meeste Nederlanders die een huis kopen op de Canarische Eilanden weten dat het er warmer is dan op het vasteland. Wat ze niet weten is dat de eilanden ook fiscaal een compleet andere wereld zijn, met een eigen belastingregime dat in sommige gevallen flink voordeliger uitpakt dan de rest van Spanje.
Dat regime heet het REF, het Régimen Económico y Fiscal van de Canarische Eilanden. Het bestaat al decennia en is bedoeld om de eilanden economisch aantrekkelijk te houden, want de afstand tot het vasteland en de beperkte interne markt maken ondernemen daar nou eenmaal lastiger. Voor wie als zzp'er, zeg maar autonomo, op de eilanden woont en werkt, levert dat een paar concrete voordelen op. Let wel op: autonomo is niet hetzelfde als zzp'er zijn in Nederland, want als autonomo betaal je maandelijks premie aan de Seguridad Social, ongeacht hoeveel je die maand verdient. En het REF is geen vrijbrief: de regels zijn strikter dan vaak wordt gedacht.
IGIC in plaats van btw
Het eerste en meest zichtbare verschil is de btw. Op de Canarische Eilanden betaal je geen IVA, de gewone Spaanse btw van 21 procent, maar IGIC: Impuesto General Indirecto Canario. Het algemene tarief van IGIC ligt rond de 7 procent, met verlaagde tarieven voor bepaalde basisproducten en een verhoogd tarief voor luxegoederen. Controleer de actuele tarieven bij de Agencia Tributaria Canaria, want deze kunnen wijzigen.
Voor een zzp'er betekent dit twee dingen. Je rekent IGIC aan je klanten in plaats van IVA, en je doet aparte aangiftes bij de Agencia Tributaria Canaria, niet bij de gewone Agencia Tributaria. Dat is een andere instantie met een ander formulier. Verkoop je diensten aan klanten op het vasteland of in de rest van de EU, dan gelden weer andere regels over welke belasting van toepassing is. Dit is precies het soort detail waar een gestor of belastingadviseur voor nodig is, want de uitzonderingen zijn talrijk.
Lagere vennootschapsbelasting via de ZEC
Wie een eigen bedrijf heeft, een SL dus, kan onder voorwaarden gebruikmaken van de Zona Especial Canaria, afgekort ZEC. Bedrijven die aan de voorwaarden voldoen, betalen een verlaagd tarief van de vennootschapsbelasting in plaats van het reguliere tarief van 25 procent. Dat kan een aanzienlijk verschil schelen, maar controleer het actuele ZEC-tarief en de voorwaarden bij de Agencia Tributaria of een fiscalist, want deze kunnen wijzigen.
Maar de voorwaarden zijn niet mals. Je moet minimaal één werknemer in vaste dienst hebben op de eilanden, binnen een bepaalde termijn na oprichting investeren in vaste activa, en je activiteit moet vallen binnen een lijst van toegestane sectoren. Puur online diensten vanuit je woonkamer leveren zonder personeel voldoet in de regel niet. De exacte eisen en bedragen veranderen weleens, dus check dit altijd bij een fiscalist voordat je erop rekent. Voor wie overweegt een SL op te richten is dit in elk geval een reden om specifiek voor de Canarische situatie advies in te winnen, want de reguliere SL-regels gelden hier net iets anders.
RIC: reserve voor investeringen
Een derde instrument is de Reserva para Inversiones en Canarias, de RIC. Dit stelt bedrijven en zelfstandigen in staat om een deel van de winst fiscaal vrij te stellen, mits dat bedrag binnen een bepaalde termijn opnieuw wordt geïnvesteerd in de eigen onderneming op de eilanden. Denk aan nieuwe apparatuur, een pand, of uitbreiding van de activiteit.
De RIC is met name interessant voor wie structureel winst maakt en wil herinvesteren. Voor een startende autonomo met wisselende inkomsten is het vaak minder relevant, simpelweg omdat er nog weinig winst is om te reserveren.
Wat blijft hetzelfde
Belangrijk om te beseffen: de IRPF, de gewone inkomstenbelasting die je als zelfstandige of werknemer betaalt over je persoonlijke inkomen, werkt op de Canarische Eilanden grotendeels hetzelfde als op het vasteland. De schijven zijn nationaal bepaald met een regionale component, en die regionale component kan op de eilanden iets afwijken, maar het is geen totaal ander systeem zoals bij de IGIC.
Ook de maandelijkse premie voor de Seguridad Social, de sociale zekerheid die elke autonomo betaalt ongeacht hoeveel er die maand verdiend wordt, verandert niet door je locatie. Die premie betaal je overal in Spanje volgens dezelfde nationale tabellen, gebaseerd op je geschatte inkomen.
Het is dus niet zo dat wonen en werken op de Canarische Eilanden je in één klap een laag belastingparadijs oplevert. Het is een optelsom van specifieke voordelen die vooral renderen als je bedrijf aan bepaalde voorwaarden voldoet: een eigen SL met personeel, winst om te herinvesteren, of een activiteit waarbij het IGIC-tarief echt verschil maakt ten opzichte van de 21 procent IVA op het vasteland.
Waar je op moet letten bij de aangifte
Voor wie als zzp'er op de eilanden werkt, is het eerste struikelblok vaak de administratie zelf. Facturen moeten IGIC vermelden, niet IVA, en je boekhoudsoftware moet dat ondersteunen. Veel standaardpakketten die voor het vasteland zijn ingericht, hebben die instelling niet automatisch aanstaan.
Daarnaast moet je bij de Agencia Tributaria Canaria een aparte censo-inschrijving doen, los van je normale inschrijving als autonomo bij de Seguridad Social. Mis je die stap, dan loop je het risico dat je verkeerd geregistreerd staat en achteraf correcties moet doen.
Mijn inschatting is dat voor de meeste freelancers die net op de eilanden zijn gaan wonen, het grootste voordeel niet de ZEC of RIC is, maar simpelweg het lagere IGIC-tarief op hun eigen aankopen en facturen. De grotere constructies zijn vooral interessant voor wie al een gevestigd bedrijf heeft of van plan is flink te investeren.
Wie overweegt om vanuit Nederland of België naar Gran Canaria, Tenerife of een van de andere eilanden te verhuizen om daar als zelfstandige te werken, doet er goed aan dit vooraf uit te zoeken met een fiscalist die de Canarische regels kent. De verschillen met het vasteland zijn groot genoeg om verkeerde aannames duur te laten uitpakken. Een goede eerste stap is een gesprek met een belastingadviseur die ervaring heeft met het REF, zodat je vooraf weet welke voordelen voor jouw situatie daadwerkelijk gelden.
Headerfoto: Yuri Adriel via Pexels | Foto: Atlantic Ambience via Pexels