Veel mensen denken dat vermogensbelasting in Spanje iets is voor de superrijken. Dat klopt, tot je ziet wat Spanje verstaat onder 'vermogen' en hoeveel van jouw bezittingen al meetellen.
Spanje kent twee vermogensbelastingen die voor expats relevant zijn: het klassieke Impuesto sobre el Patrimonio (IP) en de nieuwere Impuesto Solidario de las Grandes Fortunas (ISGF). Die laatste is in 2023 ingevoerd als nationale vangnetvloer, zodat gemeenschappen die de vermogensbelasting bijna afgeschaft hadden, toch belasting bleven innen. Denk aan Madrid en Andalusië, die eerder een vrijstelling van 100 procent hanteerden.
Wie betaalt vermogensbelasting in Spanje
Ben je fiscaal resident in Spanje, dan betaal je vermogensbelasting over je wereldwijde vermogen. Woon je niet in Spanje maar heb je er wel bezittingen, een huis of een bankrekening met een aanzienlijk saldo, dan betaal je alleen over je Spaanse bezittingen. Dat is de zogenaamde obligación real, de beperkte belastingplicht voor niet-residenten.
Voor residenten geldt een vrijstelling van 700.000 euro per persoon. Heb je een eigen woning, dan mag je daarvoor nog eens 300.000 euro aftrekken. Heb je als stel een huis van 500.000 euro, dan trekt elk van jullie 300.000 euro af van de eigen helft. Wat er per persoon boven de 700.000 euro uitkomt, is belastbaar.
Voor niet-residenten geldt dezelfde vrijstelling van 700.000 euro op hun Spaanse bezittingen, maar géén aftrek voor de eigen woning. Dat maakt een aanzienlijk verschil als je een duur huis bezit maar officieel elders woont.
Hoeveel betaal je
De tarieven voor het IP lopen op van 0,2 procent tot 3,5 procent, afhankelijk van de autonome regio. Spanje is sterk gedecentraliseerd op dit punt, dus wat je betaalt in Cataluña is anders dan in de Canarische Eilanden. Dat is geen kleine nuance: het verschil kan duizenden euro's per jaar zijn.
De ISGF, de solidariteitsheffing voor grote vermogens, geldt pas vanaf 3 miljoen euro belastbaar vermogen en heeft tarieven van 1,7 tot 3,5 procent. Die belasting betaal je alleen als de IP die je al betaalt in jouw regio lager uitvalt dan de ISGF zou zijn. Het werkt als een soort minimum. Betaal je al meer via de IP, dan valt de ISGF weg.
Wat telt mee als vermogen
Spanje rekent breed. Banktegoeden, aandelen, obligaties, een tweede woning, een auto van meer dan 30.000 euro, juwelen, kunst boven een bepaalde waarde, verzekeringen met afkoopwaarde, en zelfs bepaalde pensioenpolissen kunnen meetellen. Schulden en hypotheken mag je aftrekken van de waarde van het bezit waarop ze rusten.
Voor je Spaanse woning rekent de Agencia Tributaria met de waarde die het hoogste uitvalt van drie: de kadastrale waarde, de aankoopprijs of de door de belastingdienst vastgestelde waarde (valor de referencia). Dat laatste begrip is in 2022 ingevoerd en leidt regelmatig tot discussie, omdat het in sommige gevallen hoger uitvalt dan wat je feitelijk betaald hebt.
De aangifte: Modelo 714
De vermogensbelasting geef je op via het Modelo 714. De deadline valt elk jaar in de zomer, gelijk met de IRPF-aangifte (inkomstenbelasting). In 2026 is die periode gebruikelijk van april tot en met juni, maar check de exacte datum op agenciatributaria.gob.es omdat die per jaar iets kan verschuiven.
Betaal je minder dan 0 euro, dan hoef je geen aangifte te doen. Maar als je vermogen ver boven de vrijstelling uitkomt, is aangifte doen verplicht, ook als je uiteindelijk weinig of niets betaalt door aftrekposten.
Madrid en Andalusië: de uitzondering die strenger werd
Jaren lang was Madrid de regio waar vermogende expats hun fiscale woonplaats vestigden, juist omdat de IP er bijna volledig was vrijgesteld. De ISGF heeft dat voordeel grotendeels weggenomen voor vermogens boven 3 miljoen euro. Madrid compenseert dit deels door de ISGF-heffing te verrekenen met een gewestelijke krediet, maar het volledige voordeel van weleer bestaat niet meer.
Woon je al een tijdje in Madrid en heb je je domicilie er mede om fiscale redenen gekozen, laat dan een belastingadviseur in Spanje opnieuw naar je situatie kijken. De regels zijn de afgelopen jaren meerdere keren veranderd en wat in 2021 gold, klopt nu niet per se meer.
Dubbele belasting met Nederland
Heb je in Nederland nog bezittingen, aandelen of spaargeld, dan vraag je je misschien af of je twee keer belasting betaalt. Het belastingverdrag tussen Nederland en Spanje regelt dit gedeeltelijk, maar vermogensbelasting is een lastig punt. Nederland kent geen directe vermogensbelasting zoals Spanje, maar wel een vermogensrendementsheffing in box 3. In sommige situaties kunnen die twee systemen tegelijk van toepassing zijn op hetzelfde vermogen. Of dat in jouw geval zo werkt, hangt af van je fiscale residentiestatus en de samenstelling van je bezittingen. Dit is echt maatwerk.
Wat als je niets doet
Niet aangeven terwijl je wel belastingplichtig bent, levert boetes op. De Agencia Tributaria werkt actief samen met andere Europese belastingdiensten, ook met de Nederlandse Belastingdienst, via automatische uitwisseling van bankgegevens (Common Reporting Standard). Als jij een rekening hebt bij een Nederlandse bank en fiscaal resident bent in Spanje, weet de Agencia Tributaria dat in principe ook. Wegkijken werkt dus niet.
Wanneer je het gewoon even laat checken
Heb je een koopwoning in Spanje, spaargeld, aandelen of andere bezittingen en weet je niet zeker of je boven de vrijstellingsgrens zit: laat het uitrekenen. Niet omdat het ingewikkeld klinkt, maar omdat de vrijstelling van 700.000 euro lager is dan veel mensen denken als je meetelt wat Spanje allemaal als vermogen beschouwt.
Headerfoto: Jakub Zerdzicki via Pexels | Foto: Mikhail Nilov via Pexels