Je woont in Madrid, reist elke dag met de metro en betaalt netjes je goedkope transportkaart. Maar straks is dat niet meer vanzelfsprekend als je niet ingeschreven staat op het juiste adres.
De Madrileense regiopresident Isabel Díaz Ayuso wil de Abono Transportes, de goedkope OV-pas voor de regio Madrid, koppelen aan het empadronamiento. Dat is de gemeentelijke inschrijving waarmee je officieel aangeeft dat je op een bepaald adres woont. Wie niet ingeschreven staat in de gemeente of regio, zou de gesubsidieerde kaart niet meer kunnen krijgen.
De linkse partijen in Spanje zijn naar de rechter gestapt om dit plan te blokkeren. De zaak loopt nog. Maar voor jou als Nederlander of Belg in Madrid is het slim om nu al te weten wat dit betekent.
Wat kost de Abono Transportes?
De Abono Transportes is een van de goedkoopste OV-abonnementen in Europa. Afhankelijk van de zone betaal je tussen de 54 en 141 euro per maand voor onbeperkt reizen met metro, bus en trein in de regio Madrid. Ter vergelijking: in Amsterdam betaal je al snel het dubbele voor een vergelijkbaar abonnement.
Die lage prijs is mogelijk dankzij forse subsidies van de regiooverheid. En juist dat is het punt waarop Ayuso inzet: ze wil die subsidie beperken tot mensen die aantoonbaar in de regio wonen en bijdragen aan de lokale belastingbasis.
Wat is het empadronamiento precies?
Het empadronamiento is je inschrijving bij de gemeente, ook wel het padrón municipal genoemd. Je geeft hiermee op bij welk adres je woont. Als buitenlander die in Spanje woont ben je verplicht dit te doen. Zonder empadronamiento kun je ook geen NIE-TIE aanvragen, geen zorgpas regelen en vaak geen bankrekening openen.
Als je al netjes ingeschreven staat in een gemeente in de regio Madrid, verandert er voor jou in principe niets. Je voldoet dan gewoon aan de voorwaarde die Ayuso wil stellen.
Maar er zijn situaties waarbij dit wringt.
Wanneer loop jij tegen problemen aan?
Een paar concrete scenario's waarbij dit plan jou raakt:

- Je woont in Madrid maar staat nog niet ingeschreven, bijvoorbeeld omdat je net bent aangekomen of je inschrijving steeds uitgesteld hebt. - Je staat ingeschreven op een adres in een andere provincie of gemeente, maar reist dagelijks naar Madrid voor werk. - Je huurt via een informeel contract en je verhuurder weigert mee te werken aan het empadronamiento. - Je verblijft tijdelijk in Madrid maar wil wel gebruikmaken van het goedkope OV.
In die gevallen zou je straks het volle tarief betalen voor losse kaartjes of een duurdere reisoptie moeten zoeken. Dat loopt al snel op tot 150 euro of meer per maand extra.
Nog niet definitief
Het plan is op dit moment niet van kracht. De rechtszaak die is aangespannen door linkse partijen kan het invoeren vertragende of zelfs tegenhouden. Spaanse rechters hebben eerder dit soort beperkende maatregelen teruggedraaid. Maar de politieke wil bij Ayuso is duidelijk aanwezig, dus het risico dat dit plan uiteindelijk toch doorgaat is reëel.
Volg de zaak, want als de rechter het plan goedkeurt kan invoering snel gaan.
Wat kun je nu doen?
Als je in de regio Madrid woont en nog niet ingeschreven staat, regel dat dan zo snel mogelijk. Het empadronamiento aanvragen kost je een uurtje bij het ayuntamiento, het gemeentehuis. Je hebt je paspoort, je huurcontract of een brief van de verhuurder nodig, en je NIE als je die al hebt.
Staat je verhuurder inschrijving op jouw adres in de weg? Dat is een bekend probleem. Verhuurders zijn wettelijk verplicht mee te werken, maar in de praktijk weigeren sommigen dat. Een advocaat gespecialiseerd in huurrecht in Spanje kan je helpen als je verhuurder dwarsligt of als je situatie ingewikkelder is dan een standaard huurcontract.
Heb je toch al een empadronamiento maar staat het op een oud adres? Zorg dat je het bijwerkt na een verhuizing. Een verouderd adres telt juridisch als niet-ingeschreven op je huidige woonplek.
Breder dan Madrid
Madrid is niet de enige stad waar discussies spelen over toegang tot gesubsidieerde voorzieningen en de koppeling aan inschrijving. In Barcelona, Valencia en Málaga zijn vergelijkbare discussies gaande over OV-tarieven, sportfaciliteiten en gemeentelijke diensten. De trend is dat lokale overheden steeds vaker willen bewijzen dat bewoners daadwerkelijk in de gemeente wonen.
Dat maakt het empadronamiento steeds belangrijker. Niet alleen voor je NIE of je zorgpas, maar straks ook gewoon voor je dagelijkse bus.
Weet je niet zeker of jouw administratieve situatie klopt, of wil je zeker weten dat je inschrijving en verblijfsstatus op orde zijn? Een gestor in Spanje kan je hele administratieve situatie doorlichten en alles in één keer goed zetten.
Headerfoto: Travel Photographer via Pexels | Foto: Kindel Media via Pexels