22 procent. Zoveel kan het verschil zijn tussen hetzelfde boodschappenmandje bij Mercadona en bij Dia. En toch doen de meeste Nederlanders en Belgen hun boodschappen gewoon bij de supermarkt die ze toevallig het eerst tegenkwamen toen ze net verhuisd waren. Snap ik wel, je hebt wel wat anders aan je hoofd in die eerste maanden. Maar het scheelt op jaarbasis zomaar een paar honderd euro als je weet waar je moet zijn.
Er is in Spanje geen enkele supermarktketen die op alles goedkoper is. Elke keten heeft zijn eigen sterke en zwakke categorieën. Hieronder een eerlijk beeld, gebaseerd op hoe de ketens zelf werken en waar ze zich op profileren.
Mercadona: betrouwbaar, niet altijd goedkoopst
Mercadona is de grootste supermarktketen van Spanje en heeft een vaste prijsstrategie: overal in het land dezelfde prijs, geen stuntaanbiedingen met gele stickers. Dat werkt fijn als je niet wilt puzzelen, maar het betekent ook dat je nooit een toevallige scherpe aanbieding scoort. Het eigen merk, Hacendado, staat bekend als kwalitatief sterk en qua prijs vaak net iets hoger dan de goedkoopste eigen merken van Lidl en Aldi. Voor verse producten als vlees, vis en brood wordt Mercadona vaak als beste prijs-kwaliteitverhouding genoemd door Spaanse consumentenorganisaties.
Lidl en Aldi: de Duitse discounters
Lidl en Aldi werken zoals je gewend bent uit Nederland of België: een kleiner, scherp geprijsd assortiment met wisselende weekaanbiedingen. In Spanje liggen deze ketens structureel lager in prijs voor basisproducten zoals zuivel, pasta, blikgroente en wasmiddel. Het nadeel is dat niet elke stad of elk dorp een filiaal heeft. Zeker in kleinere plaatsen langs de kust of in het binnenland kom je ze minder vaak tegen dan Mercadona of Dia, die een veel fijnmaziger netwerk hebben.
Dia: de buurtsuper met wisselende prijzen
Dia zit qua formule het dichtst bij een traditionele buurtwinkel: kleinere vestigingen, een beperkter assortiment, en een prijsniveau dat sterk kan verschillen per locatie. In sommige stadswijken is Dia verrassend scherp geprijsd, in andere juist duurder dan Mercadona. Dat maakt Dia lastiger te beoordelen in algemene zin. Het loont de moeite om voor je eigen buurt simpelweg een paar weken de bonnetjes te vergelijken.
Gemiddeld prijsniveau basisboodschappen (indicatief, Mercadona = 100)
Bron: indicatie op basis van gepubliceerde Spaanse consumentenvergelijkingen (OCU-achtige steekproeven), geen officiële doorlopende index. Prijzen verschillen per regio en per periode.
Let wel: dit zijn gemiddelden op basis van steekproeven die je her en der terugvindt in Spaanse media en consumentenonderzoeken. Het echte getal hangt af van wat er in jouw winkelwagen ligt en in welke stad je woont. Een supermarkt kan goedkoop zijn op zuivel en duur op groente, en dat verschilt weer per regio.
Waar het echte verschil zit: het eigen merk
Het grootste prijsverschil zit bijna altijd in de eigen merken, niet in de A-merken. Een pak pasta van Barilla kost overal ongeveer hetzelfde, maar het eigen merk van Lidl kan zomaar 30 tot 40 procent goedkoper zijn dan het eigen merk van Mercadona voor hetzelfde type product. Als je structureel wilt besparen, is overstappen naar eigen merken een grotere hefboom dan wisselen van supermarktketen.
Praktische tip
Gebruik de app van je supermarkt (Mercadona en Dia hebben allebei een app) om wekelijkse aanbiedingen te checken voordat je gaat. Dat kost twee minuten en voorkomt dat je een stuntprijs misloopt die alleen die week geldt.
Waarom dit voor expats extra speelt
Als je net in Spanje woont, is de verleiding groot om bij de supermarkt te blijven die je toevallig als eerste tegenkwam, vaak omdat die het dichtst bij je tijdelijke huurhuis zat. Maar supermarktaanbod verschilt enorm per regio: in sommige kustplaatsen is Lidl ruim vertegenwoordigd, in andere gebieden moet je een stuk rijden terwijl Mercadona op loopafstand zit. Het loont om in je eerste maanden, net als wanneer je vrienden maakt in Spanje, ook even de tijd te nemen om je boodschappenroutine op te zetten in plaats van de eerste de beste optie te pakken.
Kwaliteit versus prijs: niet hetzelfde gevecht
Goedkoopst is niet altijd hetzelfde als beste waarde. Mercadona wordt in Spaanse consumentenonderzoeken regelmatig hoog gewaardeerd op versheid van groente, fruit en vlees, ook als het net iets duurder is. Als je veel vers kookt, kan het dus goedkoper uitpakken om voor vlees en groente naar Mercadona te gaan en voor conserven, wasmiddel en zuivel naar Lidl of Aldi. Veel Spaanse gezinnen combineren bewust meerdere ketens om op die manier het beste van allebei te pakken.
Let op
Prijsvergelijkingen tussen supermarkten in Spanje zijn geen vaste, officiële cijfers. Ze verschillen per bron, per regio en per moment. Zie dit artikel als een richting, niet als een exacte rekensom voor jouw situatie.
Het makkelijkste advies blijft: probeer een maand lang bewust te wisselen tussen de ketens in jouw buurt en let op de bonnetjes. Dat geeft een veel betrouwbaarder beeld dan welk landelijk gemiddelde dan ook, want de echte winst zit in wat er bij jou om de hoek beschikbaar is.