Vijf euro voor een fles olijfolie van een liter. In een Nederlandse supermarkt betaal je makkelijk het dubbele. Dat is wat je merkt als je eenmaal begrijpt hoe de Spaanse supermarktwereld werkt. De keuze is groot, de prijsverschillen ook, en wie weet waar hij moet zijn, spaart elke maand flink.
De grote spelers: wie is wie
Mercadona is de onbetwiste marktleider in Spanje. Bijna de helft van alle supermarktuitgaven in Spanje gaat er doorheen. De winkels zijn groot, overzichtelijk en schoon, de kassamedewerkers werken er in vaste dienst met behoorlijke arbeidsvoorwaarden. Het huismerk heet Hacendado en is op een ander niveau dan wat je van een huismerk gewend bent. Eigen producten voor zuivel, pasta, sauzen, snacks en zelfs cosmetica zijn gewoon goed.
Toch is Mercadona niet altijd de goedkoopste. Op verse groenten, fruit en vis kan het nabij de duurdere kant zitten, zeker als je vergelijkt met de markt of met Lidl.
Lidl en Aldi kennen de meeste Nederlanders en Belgen al. Maar de Spaanse vestigingen zijn op sommige punten anders dan thuis. Het aanbod is groter, zeker bij Lidl. Je vindt er producten uit heel Europa die je in Noord-Europa niet snel in een Lidl tegenkomt. De prijzen zijn laag, maar de vestigingen zijn ongelijk verspreid: in grote steden en aan de kust zit er altijd wel een in de buurt, in kleinere Spaanse dorpen is dat veel minder vanzelfsprekend.
Carrefour is aanwezig in twee varianten: de grote hypermarkt aan de rand van de stad en de kleinere Carrefour Express in woonwijken. De hypermarkt heeft een breed assortiment, ook internationaal, wat handig is als je bepaalde Nederlandse of Belgische producten zoekt. Maar die breedte heeft een prijs. Carrefour is in de regel duurder dan Mercadona of Lidl voor dagelijkse boodschappen.
DIA is de discountketen die veel nieuwkomers missen. DIA-winkels zijn klein, soms rommelig en niet altijd goed gesorteerd, maar de prijzen zijn opvallend laag, zeker voor houdbare producten, conserven en schoonmaakmiddelen. Als je weet wat je zoekt, is DIA de goedkoopste optie voor basisboodschappen.
Consum, Eroski en Alcampo zijn regionale of minder bekende ketens die in bepaalde delen van Spanje dominant zijn. Consum zit sterk in Valencia en omstreken, Eroski in het Baskenland en Navarra, Alcampo (de Spaanse naam voor Auchan) verspreid door het binnenland. Als je in die regio's woont, zijn deze winkels het waard om te vergelijken. Ze zijn lang niet altijd duurder dan Mercadona.
Relatieve prijsindex dagelijkse boodschappen (Mercadona = 100)
Bron: OCU consumentenvergelijkingen en ervaringsdata. Indexcijfers zijn indicatief en kunnen per regio en productcategorie verschillen.
Waar je per categorie het slimst koopt
Vlees en vis: Mercadona heeft een degelijk aanbod, maar voor verse vis ga je beter naar de pescadería op de lokale markt, zeker als je aan de kust woont. De kwaliteit is hoger en de prijs ligt vaak lager dan in de supermarkt.
Groenten en fruit: de markt wint het hier bijna altijd. Maar als je gewoon naar de super gaat, is Lidl voor seizoensgroenten vaak het scherpst geprijsd.
Houdbare producten en conserven: DIA of Mercadona eigen merk. Spaanse conserven zijn van hoge kwaliteit, denk aan kikkererwten, linzen, tomaten en vis in blik. Goedkoop en goed.
Drogisterij en schoonmaakmiddelen: DIA is hier opvallend goedkoop. Ook Mercadona heeft eigen merken (Bosque Verde voor schoonmaak, Deliplus voor persoonlijke verzorging) die prima werken voor een fractie van de merkprijs.
Wijn en cava: Mercadona heeft een opmerkelijk goed wijnassortiment voor de prijs. Een fles drinkbare rode wijn voor iets van twee euro is geen uitzondering. Lidl heeft ook goede aanbiedingen, zeker in de seizoensacties.
Internationale producten vinden
Als je bepaalde Nederlandse of Belgische producten zoekt, is Carrefour vaak je beste kans in de gewone supermarkt. Maar in veel grotere steden en expat-gebieden zitten ook Hollandse winkels of internationale delicatessenzaken. Die zijn handig voor heimwee, maar reken op hogere prijzen.
Hagelslag en Gouda zijn in Spanje niet standaard. Als je ze wilt, betaal je er de importprijs voor.
Praktische tip
Download de app van de supermarkten die je gebruikt. Mercadona heeft geen loyaliteitskaart, maar Carrefour en Consum wel. Met de Carrefour-app heb je toegang tot gepersonaliseerde kortingen die je aan de kassa kunt gebruiken. Dat loopt op termijn op.
Spaanse markt versus supermarkt
De mercado municipal, de overdekte markt die je in bijna elke Spaanse stad vindt, is geen toeristische attractie. Locals kopen er dagelijks hun groenten, vlees, vis en kaas. De prijzen zijn vergelijkbaar met of lager dan de supermarkt, de kwaliteit is vaak hoger. Als je er een in de buurt hebt, is het de moeite waard om er een routine van te maken voor de verse producten.
Op de markt onderhandel je niet over de prijs, dat is niet de gewoonte in Spanje. Maar je bouwt snel een relatie op met de verkopers, en dat levert vanzelf voordelen op: een extra stuk kaas, de beste vis van de dag, een tip over wat er vers is.
Let op
In toeristische kustgebieden en stadscentra zijn supermarkten soms duurder dan in woonwijken of aan de rand van de stad. Dezelfde Mercadona in een toeristisch centrum kan merkbaar meer vragen dan de vestiging vijf kilometer verderop. Het loont om even te vergelijken als je nieuw bent in een buurt.
Hoe je echt bespaart
Wie in Spanje woont en zijn boodschappenpatroon aanpast aan het lokale aanbod, geeft structureel minder uit. Het betekent: Spaans seizoensgroenten kopen in plaats van geïmporteerde, het huismerk proberen in plaats van het A-merk, en voor verse producten vaker naar de markt. Dat voelt in het begin misschien onwennig, maar het wordt snel een gewoonte.
De combinatie die de meeste mensen prettig vinden: Mercadona voor de wekelijkse basisinkopen, de lokale markt voor vers, en Lidl of DIA voor specifieke categorieën waar ze goedkoper zijn. Drie stops klinkt als veel, maar de supermarkten liggen in Spanje dicht op elkaar en de winkeltijden zijn ruim.