Twee Spanjaarden zijn omgekomen bij de aardbeving die woensdag Venezuela trof. Het ministerie van Buitenlandse Zaken in Madrid heeft dat bevestigd en telt op dit moment tachtig vermiste Spanjaarden. De hulpverlening in het zwaarst getroffen gebied, de kuststad La Guaira, loopt moeizaam. Er zijn meldingen van mensen die de nacht op straat doorbrachten, van tekorten aan water en hulpgoederen, en van plunderingen.
Venezuela telt geen grote Nederlandse of Belgische gemeenschap zoals Spanje dat doet, maar er zijn mensen die er op zakenreis zijn, vakantie vieren of familie hebben. En als jij in Spanje woont en iemand kent die nu in Venezuela zit, is de vraag simpel: wat doe je?
Als je niet weet of iemand veilig is
Bel de BZ-hulplijn van het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken: +31 247 247 247. Die lijn is dag en nacht bereikbaar, ook in het weekend. Je hoeft zelf niet in Venezuela te zijn om te bellen. Als jij in Spanje woont en je maakt je zorgen om een familielid of vriend in Venezuela, kun je gewoon vanuit Spanje bellen.
Wat ze je kunnen vertellen hangt af van wat er bij hen bekend is. Ze kunnen je ook doorverwijzen naar het Nederlandse consulaat in Caracas of naar het Rode Kruis, dat een aparte procedure heeft voor vermistenvragen na rampen.
Belgen kunnen terecht bij het Belgische Crisiscentrum: +32 2 501 40 00. Ook dat is 24 uur bereikbaar.
Wat het Rode Kruis kan doen
Als je iemand zoekt die in het rampgebied was en je hebt geen contact kunnen krijgen, kan het Rode Kruis helpen. Het Internationaal Comité van het Rode Kruis (ICRC) heeft een familie-opsporingsdienst. Je kunt een aanvraag indienen via rodekruis.nl (voor Nederlanders) of rodekruis.be (voor Belgiërs). Dit is niet de snelste route, maar het is wel de meest betrouwbare als officiële kanalen niks opleveren.
Bij acute nood of gevaar: ga altijd eerst naar het consulaat of de BZ-lijn.
De situatie op de grond in Venezuela
De Venezolaanse overheid meldde donderdag 235 doden en meer dan 4.300 gewonden. Maar journalisten ter plaatse beschrijven een situatie die veel chaotischer is dan de officiële berichten suggereren. In La Guaira, de kuststad die het hardst is getroffen, is nauwelijks hulp aangekomen. Mensen slapen buiten uit angst voor naschokken of omdat hun huis onbewoonbaar is geworden.
Dat de overheid zegt dat ze 'alle benodigde middelen heeft' wil dus niet zeggen dat die middelen ook al bij de mensen zijn. Reken er niet op dat iemand die in La Guaira of omgeving zit al bereikt is door hulpverleners.
Vluchten en reizen
Vluchten vanuit Venezuela naar Spanje rijden nog, maar er zijn operationele vertragingen. Als je iemand verwacht die terug zou komen uit Venezuela en die niet is aangekomen: controleer eerst de vluchtinformatie via de luchtvaartmaatschappij voordat je ervan uitgaat dat er iets ernstig aan de hand is. De luchthaven van Caracas (Maiquetía) is nog in gebruik, maar La Guaira als stad is deels onbereikbaar door schade aan wegen.
Het ministerie van Buitenlandse Zaken adviseert op dit moment om niet naar Venezuela te reizen tenzij het strikt noodzakelijk is. Dat advies stond er al voor de aardbeving vanwege de politieke situatie in het land, en is nu aangescherpt.
Wat je als inwoner van Spanje verder kunt doen
Als je zelf gezond en veilig in Spanje bent en iemand kent die getroffen is: de meest directe hulp die je op afstand kunt geven is geld overmaken aan een erkende noodhulporganisatie die actief is in Venezuela. Denk aan Artsen Zonder Grenzen of het Rode Kruis. Vermijd kleine onbekende inzamelacties op sociale media, die zijn bij rampen helaas vaak frauduleus.
Heb je zelf gezondheidszorgen door de stress of schrik die de situatie geeft: je huisarts in Spanje, de médico de cabecera, kan je ook doorverwijzen naar psychologische ondersteuning. Dat is een route die veel mensen niet kennen maar wel bestaat binnen het Spaanse publieke zorgsysteem, al zijn de wachttijden regionaal erg verschillend.
Meer over hoe je zorg regelt als iets onverwachts gebeurt terwijl je in Spanje woont, lees je in ons stuk Aardbeving Venezuela: wat als jij in Spanje getroffen wordt.
Voor wie dit nu niet speelt
En als jij niemand kent in Venezuela en je dit nieuws meer op afstand volgt: het is toch de moeite waard om even te controleren of jouw contactgegevens bij het consulaat of de BZ-registratie kloppen. Als jij ooit in een rampgebied zit, wil je dat mensen jou kunnen vinden. Dat geldt ook als je al jaren veilig in Spanje woont. De registratie bij het consulaat kost je tien minuten en kan op een dag het verschil maken.