De PSOE en het Frente Amplio hebben een akkoord gesloten om in veertig provincies met gezamenlijke lijsten naar de Senaat te gaan. De nieuwe combinatie heet 'Senado de Progreso' en moet voorkomen dat de PP bij de verkiezingen van 29 november opnieuw een absolute meerderheid krijgt in de senaat van Spanje.
Voor wie het Spaanse systeem niet op zijn duimpje kent: de Senado is de Spaanse senaat, de tweede kamer naast het Congreso de los Diputados. Hij heeft minder macht dan het Congreso, maar kan wetten vertragen en amenderen. Een absolute meerderheid van één partij daar geeft veel comfort bij het doordrukken van beleid. Links wil dat voorkomen door niet tegen elkaar te concurreren maar de krachten te bundelen.
Tegelijkertijd lukte het Frente Amplio en Podemos niet om tot een vergelijkbaar akkoord te komen voor één gezamenlijke kieslijst voor het Congreso op 29 november. De onderhandelingen liepen vast, onder meer over de vraag welke plek Irene Montero zou krijgen op de lijsten in Madrid en Catalonië. Links gaat dus versnipperd de verkiezingen in voor het Congreso, maar verenigd voor de Senaat.
Waarom dit meer is dan partijpolitiek
Je zou denken: dit is Spaanse binnenlandse politiek, wat heeft dat met mijn leven in Alicante of Mallorca te maken? Toch is de uitkomst van deze verkiezingen relevant voor iedereen die hier woont, werkt of een huis bezit.
Een meerderheid in zowel het Congreso als de Senado maakt het voor een regering makkelijker om wetten zonder gedoe aan te nemen. Dat raakt onderwerpen die direct met jouw portemonnee te maken hebben: belastingregels, huurwetgeving, en de regels rond vermogen en erfenissen die voor buitenlanders vaak al ingewikkeld genoeg zijn.
Zonder zo'n meerderheid, zoals nu het geval is, moet elke wet onderhandeld worden met kleinere partijen. Dat betekent vaak vertraging en compromissen. Discussies over huurwetgeving en de regels rond vakantieverhuur liggen hierdoor al langere tijd stil, omdat daarvoor simpelweg geen meerderheid te vinden is.
Wat een gepolariseerd parlement voor jou betekent
Spanje heeft de afgelopen jaren vaker te maken gehad met een verdeeld parlement waarin wetgeving traag tot stand komt of soms zelfs wordt teruggedraaid door rechters. Voor Nederlanders en Belgen die hier wonen is het belangrijkste gevolg dat regels minder voorspelbaar zijn dan je gewend bent. Een belastingregel die dit jaar geldt, kan volgend jaar weer anders liggen omdat een nieuwe coalitie andere prioriteiten stelt.
Mijn inschatting is dat de verkiezingen van 29 november weinig acuut gaan veranderen aan zaken als de Beckham Law, het Modelo 720 of de regels voor niet-residenten, simpelweg omdat dit soort regelingen zelden binnen één regeerperiode wordt omgegooid. Maar het is wel een goed moment om te beseffen dat Spaanse wetgeving, zeker op het gebied van belasting en vastgoed, onderhevig is aan politieke wisselingen op een manier die in Nederland minder gebruikelijk is.
Dat geldt ook voor onderwerpen die specifiek buitenlandse eigenaren raken, zoals de discussie rond beperkingen op vakantieverhuur en de belasting op vastgoed van niet-inwoners. Dit soort dossiers verschuift mee met wie er in Madrid aan de knoppen zit, en met hoeveel steun die regering in het parlement heeft.
Blijf op de hoogte, maar paniekeer niet
Voor jou als bewoner van Spanje is het verstandig om verkiezingsuitslagen en coalitievorming in de gaten te houden, zeker als je vastgoed bezit of een onderneming hebt lopen. Niet omdat er morgen iets drastisch verandert, maar omdat beleidsrichtingen zich over een langere periode opbouwen.
Heb je vragen over hoe een specifieke wet of belastingregel op dit moment voor jouw situatie uitpakt, dan is het verstandig om niet af te gaan op nieuwsberichten alleen. Een belastingadviseur die de actuele stand van zaken kent, kan je precies vertellen wat voor jou geldt en wat alleen nog een voorstel is. Voor praktische vragen rond wonen, werken of ondernemen in Spanje vind je een overzicht van betrouwbare professionals op nieuwsuitspanje.nl/professionals.
De verkiezingen van 29 november worden sowieso een belangrijk ijkpunt. Niet omdat ze jouw dagelijks leven volgende week al veranderen, maar omdat de uitkomst bepaalt hoe makkelijk de komende regering wetten door het parlement krijgt. En dat is, zeker op termijn, wel iets om in de gaten te houden.
Headerfoto: Gonzalo Carlos Novillo Lapeyra via Pexels | Foto: Element5 Digital via Pexels