De meeste Nederlanders die naar Spanje verhuizen weten dat er een openbaar zorgstelsel bestaat. Wat ze niet weten is wanneer dat systeem hen gewoon in de steek laat, en hoeveel ellende een privéverzekering van 60 euro per maand kan voorkomen.
Het openbare systeem: goed, maar niet voor iedereen
Spanje heeft een van de beter gewaardeerde gezondheidsstelsels van Europa. Maar toegang is niet vanzelfsprekend. Als gepensioneerde kun je via het S1-formulier aanspraak maken op publieke zorg. Als werknemer of autonomo draag je bij via sociale zekerheid en val je er automatisch onder. Maar als je vroegpensioen hebt, van spaargeld leeft of als digital nomad werkt voor een buitenlandse opdrachtgever, dan sta je buiten het systeem, tenzij je aantoonbaar bijdraagt.
En ook als je er wél toegang toe hebt, zijn er beperkingen. Wachttijden voor een specialist lopen in sommige regio's op tot zes tot twaalf maanden. Fysiotherapie zit nauwelijks in het pakket. Tandarts? Vrijwel volledig afwezig in het publieke circuit. Voor psychologische hulp wacht je al snel tien weken of meer.
Wanneer een privéverzekering echt zin heeft
Kijk, voor spoedeisende zorg is het openbare systeem prima. Een gebroken pols, een blindedarmoperatie, een hartinfarct: je wordt gewoon geholpen. Maar zodra het gaat om planbare zorg, begint het te schuren.
Een privéverzekering is zinvol als je:
- Geen recht hebt op publieke zorg (en dus ook niet voor een residentievergunning zonder bewijs van zorgdekking in aanmerking komt) - Snel een specialist wilt zien zonder maanden te wachten - Tandheelkundige basiszorg in het pakket wilt - Psychologische begeleiding zoekt in het Nederlands of Engels - Regelmatig fysiotherapie nodig hebt - In een dunbevolkte regio woont waar het dichtstbijzijnde openbare ziekenhuis ver weg is
Voor de verblijfsvergunning is het bovendien vaak verplicht. Als je als niet-werkend burger een residencia aanvraagt, moet je kunnen aantonen dat je niet ten laste valt van het Spaanse systeem. Een private polis is dan het bewijs dat je nodig hebt.
Wat kost het en wat krijg je?
De grote spelers in Spanje zijn Sanitas, Adeslas, Asisa en Mapfre. Daarnaast zijn er internationale verzekeraars als Cigna en Allianz Care die specifiek op expats mikken.
Een basispakket bij een Spaanse verzekeraar kost voor een gezonde vijftiger ruwweg 60 tot 100 euro per maand. Voor 65-plussers loopt dat al snel op naar 150 tot 250 euro, afhankelijk van gezondheidsgeschiedenis en regio. Dat klinkt als veel, maar vergelijk het met wat je in Nederland voor een aanvullende verzekering betaalt. Dan heb je hier ook meteen toegang tot privéklinieken zonder wachtlijst.
Wat zit er in een standaardpakket: - Huisarts en specialist zonder verwijsbrief - Basislaboratoria en radiologie - Ziekenhuisopname (eigen kamer vaak optioneel) - Spoedeisende hulp
Wat er doorgaans niét in zit zonder toeslag: - Tandarts (aparte module, 10 tot 25 euro extra per maand) - Bevalling en zwangerschap (afhankelijk van polis en wachttermijn) - Bestaande aandoeningen in de eerste periode (doorgaans 6 tot 12 maanden uitsluitingstermijn) - Chronische aandoeningen kunnen bij sommige verzekeraars volledig worden uitgesloten
Internationale polis versus Spaanse polis
Een internationale verzekering via Cigna of Allianz is duurder. Denk aan 150 tot 400 euro per maand. Maar die dekt je ook buiten Spanje. Handig als je regelmatig naar Nederland reist en daar ook zorg wilt kunnen ontvangen. Let op: de EHIC (Europees ziekteverzekeringskaartje) dekt alleen noodzakelijke spoedzorg in EU-landen, geen planbare behandelingen.
Een Spaanse polis dekt je in principe alleen op Spaans grondgebied. Sommige polissen bieden een noodmodule voor het buitenland, maar dat is geen volwaardige internationale dekking.
Als je regelmatig in Nederland of België bent, voor familie, voor controles bij een vaste specialist, dan is een internationale polis het serieuze overwegen waard.
Praktische tips bij het afsluiten
Vraag altijd een proefperiode of offerte aan via de website van de verzekeraar zelf, maar check ook of de kliniek of specialist die jij wilt gebruiken daadwerkelijk is aangesloten. Niet elke privékliniek werkt samen met elke verzekeraar. Dat lijkt logisch, maar veel mensen komen er pas achter als ze al betalen.
Let op de wachttermijn bij nieuwe polissen. Voor bevalling geldt bij Sanitas en Adeslas doorgaans een wachttijd van 8 tot 10 maanden. Begin je zwanger aan een nieuwe polis, dan is die bevalling waarschijnlijk niet gedekt.
Vergelijkingssites als iSanidad of Acierto.com helpen je snel een overzicht te krijgen, maar let op: die verdienen een commissie bij afsluiting, dus neem de uitkomst niet kritiekloos over.
En ten slotte: check of je werkgever (als je in loondienst werkt in Spanje) een collectieve zorgverzekering aanbiedt. Dat is in Spanje een gangbaar arbeidsvoorwaardenpakket en vaak goedkoper dan een individuele polis.
Headerfoto: Los Muertos Crew via Pexels | Foto: Mikhail Nilov via Pexels Heb je hulp nodig bij je situatie in Spanje? Bekijk het netwerk van professionals.