De meeste mensen die op een motor of scooter door Spanje rijden weten dat een helm verplicht is. Wat ze niet weten is dat de Spaanse verkeersdienst DGT niet alleen kijkt of je een helm draagt, maar ook naar het type, de staat en de manier waarop je hem vastmaakt. En juist op die details gaan veel buitenlanders onderuit.
Voor Nederlanders en Belgen die in Spanje wonen, is dit relevanter dan je denkt. Een scooter is hier vaak de goedkoopste manier om je te verplaatsen in de stad, en veel mensen nemen zonder nadenken hun helm uit Nederland mee. Die helm kan volledig legaal zijn in Nederland en toch niet voldoen aan wat de Spaanse wegenwacht verwacht.
Welke helm is verplicht
In Spanje is een helm verplicht voor zowel bestuurder als passagier op elke motor of scooter, ongeacht de cilinderinhoud. Dat geldt dus ook voor kleine 50cc-scooters waarmee je binnen de bebouwde kom rijdt. De helm moet een geldig keurmerk hebben: ECE 22.05 of ECE 22.06 zijn de erkende Europese normen, en een DOT-keurmerk (Amerikaans) wordt ook geaccepteerd zolang het zichtbaar op de helm staat.
Een integraalhelm is niet wettelijk verplicht boven een jethelm, maar wel sterk aanbevolen, zeker op de snelweg of bij hogere snelheden. Waar het vooral om gaat is dat de helm compleet, onbeschadigd is en goed vastzit. Een gebarsten helm, een helm zonder kinband of een helm die duidelijk niet meer op maat is, telt in de praktijk niet als geldige bescherming.
De fout die veel mensen maken
Waar het vaak misgaat is niet het type helm, maar hoe hij gedragen wordt. Je ziet het regelmatig: iemand rijdt een klein stukje, bijvoorbeeld van de parkeerplek naar de supermarkt, en doet de kinband niet vast omdat het "maar twee minuten" is. Voor de DGT maakt dat niets uit. Een helm die niet correct is vastgemaakt, wordt juridisch gezien als niet dragen van een helm.
Let op
Een helm los op je hoofd zonder vastgemaakte kinband levert dezelfde boete op als helemaal geen helm dragen. De agent kijkt niet alleen of je een helm hebt, maar ook of hij goed vastzit.
Wat de boetes zijn
De boete voor het niet (correct) dragen van een helm op een motor of scooter kan volgens de DGT oplopen tot 200 euro, met een verlies van 3 punten op je rijbewijs. Controleer de actuele bedragen altijd bij de DGT, want deze kunnen worden bijgesteld. Dat geldt voor zowel de bestuurder als voor een passagier zonder helm: in dat geval kan de bestuurder ook beboet worden, omdat die verantwoordelijk is voor zijn passagier.
Boetes voor helmovertredingen in Spanje
Bron: DGT, bedragen kunnen per situatie en provincie verschillen en zijn aan wijziging onderhevig; controleer de actuele cijfers op dgt.es
Wat dit betekent als je net in Spanje woont
Als je net verhuisd bent en een scooter aanschaft om boodschappen te doen of naar je werk te rijden, is het de moeite waard om even te checken of je helm nog voldoet. Oude helmen verliezen na verloop van tijd hun beschermende werking, ook als ze er aan de buitenkant nog goed uitzien. Veel fabrikanten adviseren een helm na vijf tot zeven jaar te vervangen.
Let ook op als je een helm tweedehands koopt in Spanje via een marktplaats. Controleer of het keurmerk nog goed leesbaar is binnenin de helm, en vraag naar de leeftijd. Een helm zonder zichtbaar keurmerk kan bij een controle alsnog een boete opleveren, ook als hij in principe goed beschermt.
Voor wie net een Nederlands of Belgisch rijbewijs gebruikt in Spanje: het omzetten van je rijbewijs is overigens geen verplichting voor EU-burgers, dat blijft gewoon geldig. Maar dat is een ander onderwerp dan de helmregels, die voor iedereen gelden ongeacht welk rijbewijs je hebt.
De exacte regels en boetebedragen kunnen per situatie verschillen en worden soms bijgewerkt. Check bij twijfel de actuele informatie op dgt.es of vraag het na bij een lokale verkeersjurist, zeker als je een boete hebt gekregen die je niet logisch vindt.