Je koffer staat bijna klaar, maar in het medicijnkastje liggen nog drie maanden voorraad metformine, een doosje tramadol en de anticonceptiepil. Mag dat allemaal mee?
Voor de meeste medicijnen is het antwoord: ja, maar met grenzen aan de hoeveelheid en soms met extra papierwerk. Hier is wat je concreet moet weten.
Gewone receptplichtige medicijnen
Voor reguliere receptmedicijnen, denk aan bloeddrukverlagers, antidepressiva, diabetesmedicatie of hormoonpreparaten, gelden binnen de EU geen strenge invoerbeperkingen. Je mag een hoeveelheid meenemen die past bij persoonlijk gebruik. Als stelregel: tot drie maanden voorraad is doorgaans geen probleem. Neem je apotheekreçu of een kopie van je recept altijd mee, zeker bij luchthavens buiten Schengen.
Spanjaarden en grenscontroles letten in de praktijk zelden op gewone medicijnen in bagage. Maar als douaniers vragen stellen, wil je iets op papier kunnen laten zien. Een recept of apothekerssticker op de verpakking is genoeg.
Sterke pijnstillers en slaap- of kalmeringsmiddelen
Hier begint het ingewikkelder te worden. Tramadol, morfine, oxycodon, benzodiazepinen (zoals diazepam of temazepam) en vergelijkbare middelen vallen onder de Opiumwet in Nederland en hebben in Spanje een vergelijkbare status als gecontroleerde stoffen.
Voor deze medicijnen geldt: je hebt een Schengen-medisch certificaat nodig als je meer dan dertig dagen voorraad meeneemt. Dit certificaat vraag je aan bij je huisarts in Nederland. De officiële maximale periode waarvoor je zo'n certificaat kunt krijgen is negentig dagen. Neem je minder dan dertig dagen mee en blijf je binnen Schengen, dan is een certificaat niet wettelijk verplicht, maar sterk aangeraden.
Het certificaat is gratis en in elk geval handig om bij je medicijnen te bewaren, ook voor de Spaanse apotheek of arts die later vragen heeft over wat jij gebruikt.
Insuline en andere koelproducten
Vloeistoffen voor injectie, insuline inbegrepen, mogen mee in het vliegtuig in de handbagage, ook boven de 100ml-grens. Je hebt daarvoor een doktersbrief nodig waaruit blijkt dat je insuline-afhankelijk bent. Die brief kun je bij je huisarts of specialist opvragen. Vertel dit ook bij de incheckbalie.
In Spanje is insuline verkrijgbaar op recept via de openbare apotheek. Als je het S1-formulier hebt geregeld of een privézorgverzekering hebt, kun je insuline in Spanje gewoon ophalen. Zorg voor een recept van een Spaanse arts voordat je voorraad opraakt.

Na aankomst: hoe je aan je medicijnen blijft komen
Hier gaat het in de praktijk het vaakst mis. Je Nederlandse recept is in Spanje niet geldig aan de apothekerstoonbank. Een Spaanse apotheek mag alleen afleveren op een recept van een in Spanje bevoegde arts of op een Europees grensoverschrijdend recept.
Het Europese grensoverschrijdende recept bestaat juridisch, maar in de praktijk accepteren Spaanse apotheken het zelden zonder gedoe. De makkelijkste route is: laat je zo snel mogelijk inschrijven bij een Spaanse huisarts (via het openbare systeem of privé) en vraag hem of haar een nieuw recept uit te schrijven voor wat je al gebruikt.
Veel medicijnen die in Nederland alleen op recept verkrijgbaar zijn, zoals bepaalde antihistaminica of ibuprofen in hogere doseringen, zijn in Spanje zonder recept te koop bij de apotheek. Dat werkt juist makkelijker. Vraag de apotheker gewoon of het zonder recept kan.
Wat in Nederland niet bestaat of anders heet
Je Spaanse arts schrijft voor op de Spaanse handelsnaam of het generieke ingrediënt. Paracetamol heet paracetamol, maar je merk bestaat misschien niet. Neem je verpakking mee naar de apotheek zodat de apotheker het juiste middel kan matchen op werkzame stof en dosering.
Sommige combinatiepreparaten die in Nederland gebruikelijk zijn, zoals bepaalde hoestdranken of combinatiepijnstillers, bestaan in Spanje niet of anders. In dat geval schakelt je Spaanse arts over op een gelijkwaardig alternatief.
Medicijnen opsturen vanuit Nederland
Als je tijdelijk in Spanje bent of je wacht nog op inschrijving bij een arts, klinkt het verleidelijk om medicijnen vanuit Nederland op te laten sturen. Dat kan voor persoonlijk gebruik in kleine hoeveelheden, maar controleer dit altijd per geval, want voor gecontroleerde stoffen zoals benzodiazepinen gelden andere regels dan voor gewone receptmedicijnen. Een gestor of administratief adviseur kan je ook hier de weg in wijzen als je twijfelt over wat administratief allemaal geregeld moet worden rondom je verhuizing.
De drie dingen die je vóór vertrek doet
Vraag je huisarts in Nederland een medicatielijst mee te geven met de generieke namen (werkzame stoffen) van alles wat je gebruikt. Dat is het referentiepunt voor elke Spaanse arts die je straks ziet.
Vraag voor gecontroleerde middelen een Schengen-certificaat als je meer dan dertig dagen meeneemt. En zorg dat je verpakkingen intact en gelabeld zijn, met je naam en apothekerssticker erop. Dat voorkomt vragen bij de grens en maakt het makkelijker bij de Spaanse apotheek.
De meeste medicijnen zijn in Spanje gewoon beschikbaar. Het gaat erom dat je de overstap organiseert zonder gat in je voorraad te laten vallen.
Headerfoto: Anna Tarazevich via Pexels | Foto: cottonbro studio via Pexels