Je hebt een jaar in Spanje gewoond, voelt je thuis, spreekt al aardig wat Spaans, en dan arriveert het moment: je moet belastingaangifte doen. Niet in Nederland, maar hier. De Spaanse belastingdienst heet de Agencia Tributaria, en de aangifte die je doet heet de IRPF, wat staat voor Impuesto sobre la Renta de las Personas Físicas. Gewoon: inkomstenbelasting voor particulieren.
Wanneer ben je verplicht aangifte te doen?
Niet iedereen hoeft aangifte te doen, maar de drempel ligt lager dan veel mensen denken. De hoofdregel is: ben je fiscaal resident in Spanje, dan doe je aangifte over je wereldwijde inkomen. Ben je dat niet, dan val je onder andere regels (de belasting voor niet-residenten, IRNR), maar dat is een apart verhaal.
Je bent fiscaal resident in Spanje als je meer dan 183 dagen per jaar in Spanje verblijft. Maar let op: de 183-dagenregel is niet de enige maatstaf. Spanje kijkt ook of je economisch middelpunt hier ligt, of je bedrijf hier is gevestigd, of je partner en kinderen hier wonen. Je kunt dus resident zijn zonder 183 dagen te halen als de andere factoren er sterk voor wijzen.
Wat betreft de aangifteplicht: als fiscaal resident ben je verplicht aangifte te doen als je meer dan 22.000 euro aan inkomen uit één bron hebt, of meer dan 15.000 euro als je meerdere inkomstenbronnen hebt. Ben je zelfstandige (autonomo) in Spanje, dan doe je sowieso aangifte, ongeacht het bedrag.
Let op
De IRPF-aangifte gaat over het vorige kalenderjaar. De campaña de la renta (het aangifteseizoen) start elk jaar in april en de deadline is eind juni. Mis je die deadline, dan volgen er automatisch boetes, ook als je een teruggave krijgt. Zet hem in je agenda.
Je geeft je wereldwijde inkomen op
Dit is het punt waar veel mensen van schrikken. Als fiscaal resident in Spanje geef je niet alleen je Spaanse inkomsten op, maar alles wat je wereldwijd verdient. Dat betekent:
- Je Nederlandse of Belgische AOW of pensioen
- Huurinkomsten uit een woning die je in Nederland aanhoudt
- Rente op een Nederlandse spaarrekening
- Dividenden of winst uit beleggingen, waar ook ter wereld
- Inkomen uit een Spaans arbeidscontract of als autonomo
Spanje wil het allemaal zien. Maar dat betekent niet dat je overal dubbel belasting over betaalt. Daarvoor bestaat het belastingverdrag tussen Nederland en Spanje, dat regelt wie over welk inkomen mag heffen.
Het verdrag tussen Nederland en Spanje
Nederland en Spanje hebben een belastingverdrag gesloten om dubbele belasting te voorkomen. De hoofdlijnen zijn als volgt:
- AOW en Nederlandse pensioenen uit de eerste pijler (de sociale zekerheid) zijn in beginsel belastbaar in het land waar je woont, dus Spanje. Maar hier zitten uitzonderingen in, afhankelijk van het type pensioen. Overheidspensioen (als je bij de Nederlandse overheid hebt gewerkt) mag Nederland zelf belasten. Check dit met een gestor of belastingadviseur als je hierover twijfelt.
- Huurinkomen uit Nederlands vastgoed mag Nederland belasten. Spanje telt het mee voor de progressie (om te bepalen in welke schijf je valt), maar geeft een aftrek om dubbele heffing te voorkomen.
- Spaargeld en beleggingen worden in Spanje belast via de base del ahorro, de spaarbasis. Lees meer over hoe dat precies werkt in het artikel Spanje belast je spaargeld anders dan je denkt.
Wist je dat
Spanje onderscheidt twee soorten belastbare inkomsten: de base general (arbeidsinkomen, huurinkomen, pensioen) en de base del ahorro (rente, dividenden, vermogenswinsten). Elk heeft zijn eigen belastingschijven. Spaar- en beleggingsinkomsten worden dus niet samen met je salaris belast.
De belastingschijven van de IRPF
De IRPF is een combinatie van een nationaal en een regionaal tarief. Het precieze bedrag dat je betaalt hangt dus af van in welke regio je woont. Hieronder staan de nationale basis-schijven voor arbeidsinkomen (base general) over 2025. De regio voegt hier een eigen percentage aan toe, wat per autonome gemeenschap verschilt.
| Belastbaar inkomen | Nationaal starttarief |
|---|---|
| Tot €12.450 | 9,5% |
| €12.450 tot €20.200 | 12% |
| €20.200 tot €35.200 | 15% |
| €35.200 tot €60.000 | 18,5% |
| €60.000 tot €300.000 | 22,5% |
| Boven €300.000 | 24,5% |
Het gecombineerde tarief (nationaal plus regionaal) ligt in de meeste regio's tussen de 19% en 47% voor hogere inkomens. Regio's als Madrid hebben lagere regionale tarieven; Catalonië of Extremadura hogere. Controleer altijd het tarief van jouw autonome gemeenschap op de website van de Agencia Tributaria.
Hoe doe je de aangifte?
De aangifte doe je digitaal via de website van de Agencia Tributaria. Daarvoor heb je een Cl@ve-pincode of een digitaal certificaat nodig. Als je die nog niet hebt: regel dat ruim voor april, want het activeren kost tijd.
De Agencia Tributaria maakt elk jaar een voorlopige aangifte voor je aan, de zogeheten borrador. Die kun je inzien via het portaal Renta Web. Het is verleidelijk om die gewoon te bevestigen, maar doe dat niet zomaar. De borrador bevat alleen gegevens die de Spaanse belastingdienst al kent: je Spaanse salaris, je Spaanse bankrekeningen. Buitenlandse inkomsten, Nederlands pensioen, spaargeld in Nederland, dat staat er niet in. Jij bent zelf verantwoordelijk voor het aanvullen.
Veel Nederlanders en Belgen schakelen een gestor in, een soort belastingadviseur of boekhouder. Dat kost ergens tussen de 80 en 250 euro per jaar, afhankelijk van hoe complex je situatie is. Als je meerdere inkomstenbronnen hebt, buitenlands pensioen ontvangt of net bent begonnen als resident, is dat geld goed besteed.
Praktische tip
Vraag je gestor altijd expliciet of hij ook je buitenlandse inkomsten meeneemt in de aangifte. Niet elke gestor heeft ervaring met grensoverschrijdende situaties. Een gestor die gewend is met alleen Spaanse klanten te werken, kan dingen missen die voor jou als expat wel relevant zijn.
Aftrekposten die je niet wil missen
De IRPF kent verschillende aftrekposten. Een paar die voor expats relevant kunnen zijn:
- Persoonlijke aftrek: elke belastingplichtige heeft een basisvrijstelling van 5.550 euro. Ben je ouder dan 65, dan loopt dit op.
- Huuraftrek voor hoofdverblijf: als je vóór 2015 een huurcontract had, kun je mogelijk nog een aftrek claimen. Voor nieuwe contracten geldt dit niet meer op nationaal niveau, maar sommige regio's hebben eigen regelingen.
- Bijdragen aan een Spaans pensioenplan: stortingen in een plan de pensiones zijn aftrekbaar tot een bepaald maximum.
- Kosten voor autonomos: als je zelfstandige bent, zijn zakelijke kosten aftrekbaar. Maar autonomo-belasting heeft eigen regels die apart staan van de gewone IRPF-aangifte voor werknemers.
De exacte hoogte van aftrekposten en vrijstellingen kan per belastingjaar veranderen. Controleer actuele bedragen altijd via de Agencia Tributaria of via je gestor.