Je ouders overlijden in Nederland, maar jij woont al jaren in Spanje. Of het is andersom: jij woont hier en erft ineens een rijtjeshuis in Zaandam. In beide gevallen krijg je te maken met erfbelasting, en de regels zijn in Spanje heel anders dan je gewend bent.
Het eerste dat opvalt: Spanje heeft geen landelijke erfbelasting zoals Nederland die kent. De impuesto sobre sucesiones y donaciones (erf- en schenkbelasting) wordt grotendeels bepaald door de autonome regio waarin de overledene woonde of waar het bezit zich bevindt. Dat betekent dat je in Andalusië heel andere bedragen betaalt dan in bijvoorbeeld Asturië, ook al erf je precies hetzelfde.
Grote verschillen tussen regio's
Regio's als Andalusië, Madrid en Murcia hebben de afgelopen jaren hun vrijstellingen flink verhoogd. Als partner, kind of ouder erf je daar in de praktijk vaak bijna belastingvrij, zelfs bij aanzienlijke bedragen. In andere regio's zijn de vrijstellingen een stuk kleiner en loopt het tarief sneller op naarmate het bedrag stijgt.
Indicatie vrijstelling voor kinderen/partner (varieert per regio en situatie)
Bron: regionale belastingwetgeving, controleer actuele percentages bij de Agencia Tributaria of een lokale gestor
Belangrijk om te weten: deze bonificaties (kortingen) gelden meestal alleen voor directe familie, zoals partner, kinderen en ouders. Erf je van een broer, zus, oom of een niet-familielid, dan val je in een andere groep met veel minder gunstige regels.
De deadline die je bijna altijd vergeet
Hier gaat het vaak mis. Je hebt in Spanje zes maanden vanaf de datum van overlijden om de erfbelasting aan te geven en te betalen. Dat klinkt ruim, maar tussen een overlijden, de erfenis regelen, een Spaanse notaris bezoeken en alle papieren verzamelen, is een half jaar voorbij voor je het weet.
Je kunt binnen de eerste maanden na overlijden eenmalig uitstel aanvragen bij de belastingdienst van de betreffende regio; controleer de exacte termijn en voorwaarden, want die kunnen per regio verschillen. Doe je dat niet en mis je de deadline, dan reken je op een boete plus rente over het bedrag dat je te laat betaalt.
Let op
Wacht niet tot je alle Nederlandse papieren compleet hebt voordat je in Spanje in actie komt. Vraag op tijd uitstel aan als je merkt dat de zes maanden niet gaan lukken.
Wonen in Spanje, erven in Nederland (of andersom)
Spanje kijkt naar twee dingen: waar de overledene woonachtig was, en waar het vermogen zich bevindt. Woonde de overledene in Spanje, dan kan de Spaanse fiscus belasting heffen over het wereldwijde vermogen, dus ook over een huis of spaargeld in Nederland. Woonde de overledene in Nederland maar erf jij als Spaans resident, dan kan ook Nederland een claim leggen, afhankelijk van de Nederlandse regels rond erfbelasting voor emigranten.
Tussen Nederland en Spanje bestaat geen verdrag dat dubbele erfbelasting voorkomt, zoals dat wel bestaat voor inkomstenbelasting. Dat betekent dat je in theorie in beide landen kunt worden aangeslagen. In de praktijk biedt Nederland vaak de mogelijkheid om de in Spanje betaalde belasting te verrekenen, maar de exacte regels hangen af van je situatie en moeten per geval worden uitgezocht.
Wat je nu kunt doen
Heb je zelf bezit in Spanje, zoals een huis, een Spaanse bankrekening of een auto op naam? Leg dan nu al vast hoe je wilt dat dit wordt verdeeld, idealiter via een Spaans testament naast je Nederlandse testament. Dat voorkomt dat je erfgenamen straks met twee rechtssystemen tegelijk moeten dealen.
Ben je erfgenaam en woon je in Spanje? Schakel zo snel mogelijk een gestor of advocaat in die beide landen kent. De deadline van zes maanden tikt namelijk ook als jij nog aan het wachten bent op Nederlandse documenten.
Wist je dat
De exacte vrijstellingen en tarieven kunnen per jaar en per regio veranderen. Controleer de actuele cijfers altijd bij de belastingdienst van jouw regio of via een gestor, voordat je een beslissing neemt.
Wil je meer weten over hoe je als autonomo of werknemer je belastingzaken in Spanje op orde houdt? Lees ook Beckham Law Spanje: deze voorwaarden bepalen of je in aanmerking komt voor meer over belastingvoordelen als expat.