Veel mensen denken dat autonomo worden in Spanje ongeveer hetzelfde is als zzp'er worden in Nederland. Dat klopt niet, en dat verschil kan je flink wat geld kosten als je het niet van tevoren doorhebt. In Nederland betaal je als zzp'er belasting over wat je daadwerkelijk verdient. In Spanje betaal je als autonomo elke maand een vaste sociale premie aan de Seguridad Social, ongeacht of je die maand iets factureert of niet.
Dat is precies waarom de keuze tussen autonomo worden en een SL oprichten zo belangrijk is. Het raakt je maandelijkse kosten, je aansprakelijkheid en hoeveel belasting je uiteindelijk betaalt. We zetten de verschillen op een rij.
Wat is een autonomo precies
Autonomo is de Spaanse term voor zelfstandig ondernemer zonder aparte rechtsvorm. Jij bent het bedrijf. Dat betekent dat je met je privévermogen aansprakelijk bent voor schulden van je onderneming. Gaat het mis, dan kan een schuldeiser in principe ook je spaargeld of bezittingen aanspreken.
Als autonomo betaal je maandelijks een bijdrage aan de Seguridad Social, de RETA-premie. Sinds 2023 is dit systeem gekoppeld aan je verwachte inkomen: hoe meer je naar schatting verdient, hoe hoger de maandelijkse premie. Nieuwe zelfstandigen kunnen in het eerste jaar gebruikmaken van een verlaagd tarief, de zogeheten tarifa plana. De exacte bedragen en schijven veranderen van tijd tot tijd, dus check de actuele tarieven altijd bij de Seguridad Social (seg-social.es) of bij een gestor voordat je je inschrijft.
Let op
Als autonomo betaal je de maandelijkse premie ook in maanden zonder omzet, ziekte of vakantie. Veel beginnende zelfstandigen onderschatten dit en komen in de problemen in een rustige periode.
Wat is een SL en hoe werkt dat
Een SL, voluit Sociedad Limitada, is de Spaanse versie van een bv. Je richt een apart bedrijf op met een eigen rechtspersoonlijkheid. Het bedrijf betaalt vennootschapsbelasting over de winst, meestal 25 procent, en jij als bestuurder keert jezelf een salaris uit of neemt dividend op. Over dat salaris betaal je vervolgens gewoon inkomstenbelasting, de IRPF.
Het grote voordeel van een SL is de beperkte aansprakelijkheid. Gaat het bedrijf failliet, dan is in principe alleen het kapitaal van de SL het risico, niet je privévermogen. Daar staat tegenover dat het oprichten van een SL meer rompslomp met zich meebrengt: je hebt een notaris nodig, een minimaal startkapitaal, een boekhouder en vaak hogere jaarlijkse administratiekosten dan bij een autonomo.
Wanneer kies je voor welke vorm
Er is geen vast antwoord dat voor iedereen geldt, maar een paar vuistregels helpen wel.
- Verdien je nog relatief weinig of ben je net begonnen, dan is autonomo vaak simpeler en goedkoper om mee te starten.
- Loop je financieel risico, bijvoorbeeld doordat je met leveranciers of klanten werkt die schade kunnen claimen, dan is de beperkte aansprakelijkheid van een SL waardevol.
- Maak je flinke winst, dan kan een SL fiscaal voordeliger zijn omdat de vennootschapsbelasting lager ligt dan de hoogste schijven van de IRPF.
Een vuistregel die veel gestors hanteren is dat een SL pas de moeite waard wordt bij een structurele winst van ergens tussen de 40.000 en 60.000 euro per jaar. Onder dat bedrag wegen de extra kosten en administratie vaak niet op tegen het fiscale voordeel. Dit is geen officiële grens, dus laat je eigen situatie altijd doorrekenen door een boekhouder of gestor.
Belangrijkste verschillen op een rij
Bron: algemene indicatie, geen officiële cijfers van een overheidsinstantie
Wat dit voor jou als Nederlander of Belg betekent
Als je net begint met werken vanuit Spanje, bijvoorbeeld als freelancer of met een eigen klein bedrijfje, is autonomo meestal de makkelijkste ingang. Je hebt wel al eerder je bankrekening in Spanje en je NIE-nummer nodig voordat je je kunt inschrijven bij de Seguridad Social en de Agencia Tributaria.
Overweeg je een SL, dan komt er meer bij kijken: een notaris, een Spaanse bankrekening op naam van het bedrijf, en vaak ook een boekhouder die de jaarlijkse aangiftes en de vennootschapsbelasting verzorgt. Voor buitenlanders die een SL willen oprichten gelden daarnaast een paar extra stappen rond de oprichtingsprocedure, waar we in een ander artikel dieper op ingaan.
Twijfel je tussen de twee vormen, praat dan eerst met een gestor of fiscaal adviseur die beide situaties kent. De keuze hangt sterk af van je verwachte inkomen, het soort werk dat je doet en of je risico loopt op claims of schulden. Een verkeerde keuze kost je niet meteen veel, maar kan op termijn wel geld en gedoe schelen.